بررسی علل ناسازگاری اعتماد به نفس با نظام تربیتی اسلام

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 حوزه علمیه مشهد مدرسه نور حکمت رضوی

2 حوزه مشهد

چکیده

اعتماد به نفس یکی از راهکارهای اساسی در نظام تربیتی مادیگرایانه و غربی است که هیچ جایگاهی در نظام تربیتی اسلام ندارد. با دقت در آیات و روایات نه‌تنها اعتماد به نفس هیچ رابطه‌ای با مفاهیم دینی ندارد بلکه در تقابل کامل با توکل قرار دارد و با سایر مفاهیم تربیتی اسلام همچون عزت نفس و کرامت انسانی نیز بی‌ارتباط است. این روش تحقیق کتابخانه‌ای و مبتنی بر مقارنه آرا و تحلیل اطلاعات است. در این تحقیق ابتدا ارکان اعتماد به نفس و آثار تربیتی مثبت و منفی آن مطرح می‌گردد و در پی آن اعتماد به نفس با مفاهیم تربیتی همچون عزت نفس، کرامت انسانی و توکل مقایسه و اشکالاتی بر تلازم آنها با اعتماد به نفس مطرح و در پایان راهکارهای تربیتی اسلام برای مصونیت از آثار سوء اعتماد به نفس بیان می‌گردد. از جمله نتایج تحقیق آنکه: 1- آثار سوء اعتماد به نفس به مراتب بیش از آثار مثبت آن است چرا که موجبات خودخواهی، عجب و تکبر را فراهم می‌آورد. 2- ارکان توکل در تقابل کامل با ارکان اعتماد به نفس قرار دارد. 3- راهکارهای تربیتی اسلام برای مصونیت از آثار سوء اعتماد به نفس: خضوع و تواضع؛ تفکیک واقعیات از اوهام و خودشناسی و توکل.

کلیدواژه‌ها